अजित पवार अपघात, डिजिटल फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर सापडला:कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डर डेटा पुनर्प्राप्तीसाठी कंपनीकडे मदत
माजी उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या विमान अपघाताची चौकशी एअरक्राफ्ट ॲक्सिडेंट इन्व्हेस्टिगेशन ब्युरो (AAIB) करत आहे. नागरी विमान वाहतूक मंत्रालयाच्या मते, AAIB ने सांगितले आहे की, अपघातादरम्यान विमानाचा ब्लॅक बॉक्स (दोन फ्लाइट रेकॉर्डर) अपघातानंतर तीव्र उष्णतेत राहिला, आग लागल्याने तो खराब झाला. मंत्रालयाने सांगितले की, विमानात बसवलेल्या या दोन स्वतंत्र फ्लाइट रेकॉर्डरपैकी डिजिटल फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर (DFDR) चा डेटा AAIB ने फ्लाइट रेकॉर्डर प्रयोगशाळेत यशस्वीरित्या डाउनलोड केला आहे. हा रेकॉर्डर L3-कम्युनिकेशन्सने बनवला आहे. अमेरिकन कंपनी हनीवेलने बनवलेल्या कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डरची (CVR) सविस्तर तांत्रिक तपासणी केली जात आहे. याचा डेटा परत मिळवण्यासाठी कंपनीकडून मदत मागण्यात आली आहे. ब्लॅक बॉक्स जळाल्याच्या दाव्यावर राष्ट्रवादी काँग्रेस शरदचंद्र पवार पक्षाचे आमदार आणि अजित पवार यांचे पुतणे रोहित पवार म्हणाले की, ब्लॅक बॉक्स भीषण आग आणि स्फोटांपासून सुरक्षित राहू शकतो, पण महाराष्ट्राच्या राजकारणापासून नाही. 28 जानेवारी: विमान अपघातात अजित पवार यांचे निधन पुणे जिल्ह्यातील बारामती येथे 28 जानेवारी रोजी राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते आणि उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांचे विमान कोसळले होते. या अपघातात उपमुख्यमंत्र्यांसह 5 लोकांचा मृत्यू झाला होता. तज्ञांनी सांगितले – ब्लॅक बॉक्स जळणे अशक्य तज्ञांनुसार, ब्लॅक बॉक्स 1100° डिग्रीमध्ये 1 तास, 260° डिग्री तापमानात 10 तास सहन करू शकतो. बारामतीमध्ये विमान जमिनीपासून काही फूट उंचीवर होते. आग मर्यादित होती. बॉक्स पूर्णपणे जळणे अशक्य आहे. सुनेत्रा पवार यांनी CBI चौकशीसंदर्भात मुख्यमंत्र्यांची भेट घेतली अजित पवार यांच्या पत्नी आणि महाराष्ट्राच्या उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा पवार आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या नेत्यांनी मंगळवारी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांची भेट घेऊन बारामती विमान अपघाताची CBI चौकशीची मागणी केली. सुनेत्रा यांच्यासोबत त्यांचे मोठे चिरंजीव पार्थ पवार, राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते सुनील तटकरे, प्रफुल्ल पटेल, हसन मुश्रीफ हे देखील होते. सुनेत्रा यांनी CBI चौकशीच्या मागणीसाठी मुख्यमंत्र्यांना एक पत्र सादर केले. तटकरे यांनी सांगितले की, मुख्यमंत्र्यांनी या संदर्भात केंद्रीय गृह मंत्रालयाशी बोलण्याचे आश्वासन दिले आहे. DGCA म्हणाले- CVR ची तांत्रिक चौकशी सुरू केंद्र सरकारच्या नागरी उड्डाण मंत्रालयाने (DGCA) मंगळवारी सांगितले होते की, बारामती विमान अपघाताची चौकशी AAIB कडे सोपवण्यात आली आहे. मंत्रालयाने म्हटले आहे की, या अपघाताची चौकशी अपघात आणि घटना चौकशी नियम, 2017 आणि ICAO Annex-13 च्या आंतरराष्ट्रीय मानकांनुसार केली जात आहे. AAIB ने सांगितले की, चौकशी पूर्णपणे तांत्रिक आणि नियमांनुसार केली जात आहे, जेणेकरून निष्पक्ष आणि पुराव्यावर आधारित निष्कर्ष काढता येईल. चौकशी पूर्ण होईपर्यंत सर्वांनी अटकळ बांधणे टाळावे, असे आवाहन ब्युरोने केले आहे. चौकशीचे तपशील लवकरच शेअर केले जातील. अपघाताच्या दुसऱ्या दिवशी सापडला होता विमानाचा ब्लॅक बॉक्स 28 जानेवारीच्या सकाळी VSR वेंचर्स कंपनीचे लेअरजेट 45 विमान बारामतीमध्ये कोसळले होते. त्याचा ब्लॅक बॉक्स दुसऱ्या दिवशी सापडला होता. या ब्लॅक बॉक्समध्येच फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर आणि कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डर देखील आहे. अजित पवार VSR वेंचर्स कंपनीच्या लेअरजेट 45 विमानाने सकाळी 8:10 वाजता मुंबईहून निघाले होते. सुमारे 8:45 वाजता विमान कोसळले. पवार स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांपूर्वी आपल्या मूळगावी बारामतीमध्ये चार निवडणूक सभांना संबोधित करणार होते. ब्लॅक बॉक्सशी संबंधित 6 महत्त्वाचे प्रश्न-उत्तरे 1. याला ब्लॅक बॉक्स का म्हणतात? ब्लॅक बॉक्स, या नावाबाबत अनेक गोष्टी सांगितल्या जातात. एक मान्यता अशी आहे की, पूर्वी याचा आतील भाग काळा होता, म्हणून याला हे नाव मिळाले. दुसरे मत असे आहे की, अपघातानंतर आगीमुळे जळून याचा रंग काळा होतो, म्हणून लोक याला “ब्लॅक बॉक्स” म्हणू लागले. 2. ब्लॅक बॉक्स कसा दिसतो? ब्लॅक बॉक्स प्रत्यक्षात नारंगी रंगाचा असतो आणि बॉक्ससारखा दिसत नाही. तो वेगवेगळ्या आकाराचा असू शकतो- जसे की गोल, दंडगोलाकार किंवा घुमटासारखा. याचा आकार इतका मोठा असतो की तो विमानाच्या ढिगाऱ्यात सहज सापडू शकेल. 3. अपघातानंतर ब्लॅक बॉक्स कसा शोधतात? जर विमान पाण्यात पडले, तर ब्लॅक बॉक्सचा अंडरवॉटर बीकन पाण्याला स्पर्श करताच सिग्नल पाठवणे सुरू करतो. जर अपघात जमिनीवर झाला, तर त्याचा चमकदार नारंगी रंग तो शोधण्यात मदत करतो. 4. डेटा कसा वाचवतो? ब्लॅक बॉक्स विमानातील सर्वात सुरक्षित भागात, सहसा शेपटीच्या भागात ठेवला जातो. तो टायटॅनियम किंवा स्टेनलेस स्टीलपासून बनलेला असतो. तो 1100 अंश सेल्सिअस तापमान आणि समुद्राच्या खोलीतील दाब सहन करू शकतो. पाण्यात पडल्यास तो 14,000 फूट खोलीपर्यंत सिग्नल पाठवू शकतो. 5. ब्लॅक बॉक्स शोधायला वेळ लागू शकतो का? काही अपघातांमध्ये ब्लॅक बॉक्स शोधायला खूप वेळ लागतो. काही वेळा तो सापडतही नाही. उदाहरणे: 5. भारतात तपासणी कुठे होते? दिल्लीत नुकतीच DFDR आणि CVR लॅब सुरू झाली आहे, जिथे ब्लॅक बॉक्समधून डेटा काढला आणि विश्लेषण केले जाऊ शकते. येथेच या ब्लॅक बॉक्सची तपासणीही केली जाईल.
